- تناسخ و مقايسه آن با رجعت

25870 حافظي، ايرج
تناسخ و مقايسه آن با رجعت/ ايرج حافظي؛ به راهنمائي : ذبيحي
چكيده به زبان فارسي، انگليسي
پايان نامه (كارشناسي ارشد) -- دانشگاه قم، دانشكده علوم انساني، 1377.
106 صفحه، كتابنامه

تناسخ Metempsychosis / رجعت Return / فلسفه Philosophy
چكيده : تناسخ، انتقال نفوس انساني از بدني به بدن ديگر مي‌باشد و اين انتقال ميتواند به مرتبه بالاتر باشد (تناسخ صعودي) و يا مرتبه پايين‌تر (تناسخ نزولي) و يا انتقال عرضي. دلائل متعددي كه از سوي حكماء اسلامي ارائه شده، بعضي مبطل جميع اقسام تناسخ است ، مانند برهان قوه و فعل، كه خلاصه آن اين است : پذيرفتن تناسخ به معناي پذيرفتن اتحاد امر بالفعلي است كه نفس مفارق مي‌باشد با چيزي كه بالقوه است (بدن دوم كه تازه استعداش تمام شده و مهياي پذيرفتن نفس است) و اين واضح البطلان است . و اگر تناسخ در جهت نزول را قائل شويم بايد حركت ارتجاعي در وجود از اشد به انقص را بپذيريم كه جدا محال است . تناسخ صعودي را نيز نميتوان پذيرا شويم چرا كه معناي آن اين است كه نفس حيوان صامت كه منطبع رد بدن و غيرمجرد است و ابزار ترقي به رتبه انسانيت را ندارد غل و زنجير شهوت و غضب بر دست و پاي او بسته شده توانسته است دگرگون شده و به مرتبه بالاتر صعود كند. و غضب بر دست و پاي او بسته شده توانسته است دگرگون شده و به مرتبه بالاتر صعود كند. و اما رجعيت كه به معناي بازگشت نفوس مفارق به ابدان دنيوي خود پيش از قيامت مي‌باشد ارتباطي با تناسخ باطل ندارد چرا كه رجعت سخن از تعلق مجدد روح به بدن خود ميكند بعد از قطع‌علاقه، و بايد بدانيم كه ارتباط نفس با بدن عبارت است از قوت وجود و غلبه و چيرگي او بر بدن و مرگ به معناي عدم اعمال اين برتري است نه نفي آن و واضح است كه هرگاه نفس ، توجهش را به بدن معطوف سازد متنعي براي حيات مجدد او در همين عالم ماده نخواهد بود و از طرف ديگر دلائل فراوان نقلي بعد از اثبات امكان رجعت وقوع آنرا حتمي مي‌سازد.
دانشگاه قم ، دانشكده علوم انساني

کانون ايرانی پژوهشگران فلسفه و حکمت http://www.iptra.ir