دوشنبه 18 آذر 1387

وجود ذهنی نزد صدرالدین دشتکی تحلیل شد

وجود ذهنی نزد صدرالدین دشتکی تحلیل شد
طی همایش حکمت و عرفان هنری مکتب شیراز در مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران وجود ذهنی نزد صدرالدین دشتکی تحلیل شد .
محمد جواد اسماعیلی در نشست علمی "حکمت وعرفان هنری مکتب شیراز" که در مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران برگزار شد به تشریح مقاله خود با عنوان "تحلیل وجود ذهنی نزد صدرالدین دشتکی" پرداخت.
وی افزود: ما در آثارابن سینا در مبحث علم و ادراک ، شواهدی بر مبحث وجود ذهنی می توانیم ببینیم در آثار ابن سینا این مبحث به طور مستقل نبوده اما در آثار خواجه نصیرالدین طوسی در کتاب " تجرید الاعتقاد" این بحث را دنبال می کند.
اسماعیلی مکتب شیراز و اصفهان را دو ثمره تلاش خواجه نصیرالدین طوسی خواند و با بر شمردن شروحی که بر تجرید الاعتقاد وی نگاشته شده گفت: مجموعه حواشی که بین جلال الدین دوانی و صدرالدین دشتکی مبادله شد به علاوه آخرین حواشی که پسر دشتکی آن را کامل کرد 6 دسته مبادلات علمی بین این سه نفر صورت گرفت.
وی افزود: برخی اندیشمندان معاصر سعی کردند وجود ذهنی را مستقلا مطرح کنند و آن را به عنوان مبحث معرفت شناسی در فلسفه اسلامی در نظر بگیرند اما وقتی به نظریه مطابقت در مبحث صدق و حقیقت می پردازیم ، متوجه می شویم هیچ گسست بین هستی شناسی ( مباحث وجود) و مبحث معرفت شناسی ( علم و ادراک) وجود ندارد.
اسماعیلی به تعریف دشتکی از وجود ذهنی در رساله اش اشاره کرد و گفت: در نزد دشتکی صورت ذهنی معلوم است و امر خارجی معلوم دوم است و به حقیقت معلوم نیست و دشتکی سخن خود را به نظریه ابن سینا استناد می دهد.
وی افزود: از مباحث دیگری که دشتکی در این رساله در باب ذهن آورده این است که وجود ذهنی چیزی جز تأمل یا افعال ذهن نیست یعنی وجود ذهنی چیزی جز معلوم در شهود علمی نیست.
دکتر دینانی که ریاست این نشست را بر عهده داشت در تکمیل سخنان اسماعیلی تأکید کرد: یکی از مهمترین مسائلی که فقط در فلسفه اسلامی مطرح است "وجود ذهنی" است و در تمام مغرب زمین از ذهن و معرفت سخن می گویند و با وجود ذهنی بیگانه اند شکاف بین معرفت شناسی و وجودشناسی ناشی از همین مسئله است . معرفت بدون هستی معنا ندارد. صدرالدین دشتکی چندین قرن پیش جرقه آن را زده است . نظریه انقلاب به این معنی است که انقلاب خارج به ذهن و ذهن به خارج در رساله دشتکی معنا پیدا می كند.
منبع:خبرگزاري مهر

کد مطلب: 1283