علامه مهديالهي قمشهاي
نخستين پيوندگر حوزه و دانشگاه 25-1- با تأسيس دانشگاه تهران در سال 1312 ه.ش. فصل نويني در حوزه علمي و فلسفي تهران گشوده شد و عرصه جديدي جهت ارائه معارف الهي و حكمت و عرفان باز شد و از اولين كساني كه موجبات پيوند و تفاهم حوزههاي علمي قديم را با عرصههاي دانشگاهي جديد فراهم آورد علامه مهديالهي قمشهاي بود.
وي علاوه بر تدريس حكمت و منطق و ادبيات در مدرسهي سپهسالار - كه به دانشگاه معقول و منقول تبديل شده بود- در دانشگاه تهران نيز به تدريس فلسفه و زبان پرداخت و با نگارش رساله « توحيد هوشمندان » به دريافت درجه دكتري نائل گرديد. او در سال 1318 ه.ق. در قمشه اصفهان به دنيا آمد. نياكان او از سادات بحرين بوده كه در زمان نادرشاه افشار به قمشه هجرت كرده بودند.
«حاج ملاابوالحسن بن حاج عبدالمجيدبن حاج محمدرضا بن حاج عبدالملكبنحاجشيخجعفر السيدالبحريني رحمهم اللّه تعالي.»
مهدي پس از طي مقدمات در قمشه و تسلط در ادبيات عرب در سن چهارده سالگي پدر و مادرش را از دست داد و عليرغم مخالفت برادر بزرگتر به اصفهان هجرت نموده به مدرسهي صدر وارد شد و يك سال از محضر شيخمحمودحكيم خراساني و آقاسيّدحسن مدرس استفاده نمود. پس از آن به جوار امامرضا(ع) رفته در مدرسهي نواب اقامت گزيد و با تحمل سختي و قناعت تحصيل علم نمود. از اساتيد به نام او در حكمت و عرفان كه از آبشخور مكتب فلسفي و عرفاني تهران سيراب گشته و بساط تدريس در مشهد الرضاي خراسان گشوده عبارت بودند از:
1- آقابزرگ حكيم مشهور به ميرزاعسگري شهيد
2- آقاشيخاسداللّه يزدي از شاگردان حكماي اربعه تهران بوده كه در حكمت و منطق و عرفان و هيئت و برخي از علوم رياضي مهارت داشته است و حكيمالهي قمشهاي شرح فصوص قيصري را در محضر وي قرائت نمود، درباره درس استاد خود گويد:
«شيخ اسداللّه بزدي به ما توصيه كرد بيوضو در اين درس وارد نشويد.»
3- حاج فاضل رازي تهراني (م 1341 ه.ق.)، شاگرد حكماي اربعه تهران و از اساتيد حكمت و عرفان در عصر خود. اساتيد ديگر حكيمالهيقمشهاي در مشهد عبارت بودند از: حاج آقاحسينقمي، فاضل برسي، حاجميرزاحسنفقيه سبزواري خراساني.
حكيمالهي قمشهاي بيش از سي و پنج سال در مدرسهي سپهسالار - دانشكده معقول و منقول - به تدريس حكمت و فلسفه پرداخت و در همان حال و پس از بازنشستگي شاگرداني خصوصي در منزل داشت كه از آن جملهاند: استاد حسنزادهآملي، استادجواديآملي و استاد محمدرضاربانيتربتي (ره).
آثار استاد 25-2- حكيمالهي قمشهاي طي عمر خود خدمات شايان به فرهنگ و ادب و حكمت نمود و از آثار گرانبهاي او كه در خانه هر ايراني وجود دارد ترجمه سليس و روان او از قرآن مجيد است. از آثار استاد عبارتند از:
1- حكمت الهي در شرح فصوص الحكم فارابي
2- توحيد هوشمندان به عنوان رساله دكتري
3- تصحيح و حاشيه بر تفسير ابوالفتوح رازي
4- ترجمه صحيفهي سجاديه
5- ترجمه مفاتيح الجنان
6- مشاهدات العارفين في احوال السالكين الي اللّه كه تاكنون به چاپ نرسيده
حكيم الهي قمشهاي كتاب و كتابخانهاي نداشته، بسيار قانع و خوش روي و خوش محضر و بياعتنا به مقامات دنيوي بوده با روحيهي بينيازي و استغنا و دوري از تعلقات دنيوي زندگي مينموده است. سقف خانهاش
حصير و چوب هيز ميبود و برق نكشيده بوده ميفرمود برق را در پشت بام كشيدهايم. بسيار عفت كلام داشته از لغو اعراض ميكرده است.
کد مطلب: 168